Σελίδα:Patrologia Graeca vol 2.pdf/83

Αυτή η σελίδα δεν έχει ελεγχθεί ακόμη για πιθανά λάθη.

@165 CLEMENTINA. - HOMILIA IV. 166

sumit, neque cum falsa, contristatur. Non enim ju-

dicio, sed præsumpta opinione is credidit, incerta fretus fortuna,majorum scilicet placito suam ipsius spem confisus. Nec facile est exuere hæreditarium sententiæ amictum,licet ei penitus ostendatur stul- tus ac ridiculus. XII.Jam igitur ego universam Græcorum doctri- nam dico esse perniciosissimam mali dæmonis dis- ciplinam. Alii enim illorum induxerunt multos deos, eosque malos omnibusque obnoxios perturbationi- bus : ut qui similia patrare velit, non erubescat, quod est hominis proprium, dum pro exemplo ha- bet fabulosorum deorum pravos et inhonestos mo- res; ex eo autem quod neque erubescit, poeniten- tiæ is nec spem ostendit. Alii vero fatum seu gene- sin invexerunt, præter quam nemo quidquam vel facere vel pati potest. Similiter ergo et hoc idem. est cum primo. Existimans enim aliquis, neminem. præter genesin quidquam vel pati vel facere posse, facile ad peccandum accedit, et post peccatum non ducitur penitentia impie gestorum, affertque pro defensione, quod a genesi ita facere coactus sit : et quasi qui nequeat corrigere genesin, neque vere- cundiam habet in peccatis. XIII. Alii vero introducunt providentia expertem casum, ac si omnia sponte sua circumferantur, domino nullo præsidente. Hæc autem ita censere, ut diximus, omnium sententiarum est perniciosis- sima. Tanquam enim nullus sit præses ac provisor singulisque pro merito distributor, omne quod fieri potest, facile ob metus vacuitatem perpetrant. Quare vix, ac ne vix quidem, qui ista opinantur, honestam ducunt vitam : quia ingruens, quo con- verti poterant, periculum non prævident. At vero doctrina eorum, quos barbaros Judæos vocatis, maxime est pia; quæ unum Patrem et Opificem to- tius hujus mundi inducit,natura bonum ac justum: bonum quidem, ut qui poenitentibus veniam deli- ctorum concedat, justum autem, ut qui unicuique post pœnitentiam pro factorum meritis irroget.

XIV. Hæc doctrina, etiam si fabula esset, cum

αὐτῷ ἥδεται ὁ παραλαβών, οὔτε ψευδεῖ ἄχθεται. Οὐ A

γὰρ 88 κρίσει, ἀλλὰ προλήψει ὁ τοιοῦτος πεπίστευκεν, γνώμῃ τῶν πρὸ αὐτοῦ ἐπ᾽ ἀδήλῳ τύχῃ 89 τὴν ἰδίαν ἐπιδεδωκὼς ἐλπίδα. Καὶ οὐκ ἔστι ῥᾳδίως ἀποδύσα- σθαι τὴν πάτριον 90 περιβολὴν, κἂν πάνυ αὐτῷ δει κνύηται μωρὰ καὶ καταγέλαστος οὖσα. ΧΙ. Αὐτίκα γοῦν ἐγὼ τὴν πᾶσαν Ελλήνων παι- δείαν κακοῦ δαίμονος 120 χαλεπωτάτην ὑπόθεσιν εἶ και λέγω. Οἱ μὲν γὰρ αὐτῶν πολλοὺς θεοὺς εἰσηγή σαντο, καὶ τούτους κακοὺς καὶ παντοπαθεῖς· ἵνα ὁ τὰ ὅμοια πράττειν θέλων μηδὲ αἰδῆται 91, ὅπερ ἐστὶν ἀνθρώπου ἴδιον, παράδειγμα ἔχων τῶν μυθολογουμέν νων θεῶν τοὺς κακοὺς καὶ ἀσέμνους βίους· τῷ δὲ μηδὲ αἰδεῖσθαι οὐδὲ ἐλπίδα μετανοίας ὁ τοιοῦτος ἐμφαίνει. Αλλοι δὲ εἰμαρμένην εἰσηγήσαντο, τὴν λεγομένην γένεσιν 98, παρ' ἣν μηδέν πάσχειν τις ἢ ποιεῖν δύνα- ται 93. Ομοίως οὖν καὶ τοῦτο τῷ πρώτῳ ταὐτόν ἐ- στιν. Νομίσας γάρ τις ὅτι παρὰ γένεσιν οὐδεὶς οὔτε πάσχειν οὔτε ποιεῖν τι δύναται οι, ῥᾳδίως ἐπὶ τὸ ἁμαρτάνειν ἔρχεται, καὶ ἁμαρτῶν οὐ μεταμελεῖται ἐφ᾽ οἷς ἐσέβηκεν, ἀπολογίαν φέρων ὅτι ὑπὸ γενέσεως αὐτὰ ποιεῖν ἐξηναγκάζετο· καὶ ὡς τὴν γένεσιν κατορ θῶσαι να μὴ δυνάμενος, ἐφ' οἷς ἐξαμαρτάνει οὐδὲ τὸ αἰδεῖσθαι ἔχει. ΧΙΠ. Αλλοι δὲ ἀπρονόητον φορὰν εἰσηγοῦνται, ὡς αὐτομάτως τῶν πάντων περιφερομένων, οὐδενὸς ἐφε στηκότος να δεσπότου. Ταῦτα δὲ οὕτω νομίζειν, ὡς εἰρήκαμεν, πασῶν δοξῶν τυγχάνει οὖσα χαλεπωτάτη. ὡς γὰρ οὐκ ὄντος τοῦ ἐφεστῶτος καὶ προνοουμένου καὶ ἑκάστῳ τὸ κατ᾽ ἀξίαν οι 127 ἀπονέμοντος, πᾶν ὅτι δύνανται διὰ τὴν ἀφοβίαν εὐκόλως ὁρῶσιν 18. "Οθεν οὐ ῥᾳδίως, ἢ τάχα οὐδὲ ὅλως οἱ τὰ τοιαῦτα φρονοῦν. Ο τες σωφρονίζονται· τὸν γὰρ ἐπιστρέφοντα κίνδυνον οὐ προορῶνται. Ὁ δὲ τῶν, ὡς ὑμεῖς φατε (84), βαρβά ρων Ἰουδαίων λόγος εὐσεβέστατος ἐστιν, ἕνα Πατέρα καὶ Δημιουργὸν τοῦδε τοῦ παντὸς εἰσηγούμενος, τῇ φύσει ἀγαθὸν καὶ δίκαιον· ἀγαθὸν μὲν, ὡς μεταμελο μένοις χαριζόμενον τὰ ἁμαρτήματα, δίκαιον δὲ, ὡς ἑκάστῳ μετὰ τὴν μετάνοιαν 99 κατ' αξίαν τῶν πεπρα- γμένων ἐπεξιόντα.'

'

@VARIE LECTIONES.

Χιν. Οὗτος ὁ λόγος, εἰ καὶ μῦθος ὢν τυγχάνει, εὐ 90 88 γάρ om. Ο. 89 τύχη om. Joan. Damascenus, qui totum caput repetiit in Eclogis : atque delendam eam vocem censet D, S. Tum add. ἰδίαν ο O et ex Supplendis Cotelerii. πατρώαν Joan. Dam. Tum δεικνύηται S. δείκνυται C, Ο. 1 Ita O c. 5, αἰδεῖται G. 98 Cfr. hom. Χιν, 3, 4. Γένεσις significat in libro nostro astrologicum coeli statum sive contellationem, in qua quis natus est, τὸ τῆς γενέσεως διά- θεμα. Hcm. πιν, 6. Astrologia est τῆς γενέσεως ἐπιστήμη. Hom. χιν, 5. S. 33 Ita D, τι – δύνασθαι C, 0. Epit. c. 49 : καὶ παρ᾽ αὐτὴν οὔτε πάσχειν τινὰ δυνατὸν εἶναί φασιν, οὔτε ποιεῖν. 9 [ta scripsi c. O, οὐδεὶς οὔτε πάσχειν ἔχει C, qui οὔτε ποιεῖν ex Epit. reponendum esse recte vidit; οὐδεὶς οὔτε ποιεῖν οὔτε πάσχειν ἔχει 5. Ita o c. s. καθορθώσαι C. 98 αφεστηκότος O, in marg. al. man. ἐφεστηκότος. Οι καταξίαν Ο. Tum δύνανται cod. Reg. 804, δύναται Ο. Ο. 98 δράσει Ο. οἱ μὴ μετανοοῦντι cod. Reg. 804 et Epit. c. 50, quod præstat. Tum καταξίαν Ο. Idem deinde ἐπεξιόντα e. cod. Reg. 804. (Epit. c. 50), ἐπαξίοντα (.

95

@VARIORUM NOTÆ.

Amelii Platonici, qui apud Eusebium Præparat.

evang. lib. xi, cap. 19, et Cyrillum lib. viui contra Julia- num p. 283; per barbarum intelligit Joannem evan- gelistam. Aliud Porphyrii in Opere adversus Chri- stianos: Ωριγένης δὲ Ἕλλην ἐν Ἕλλησι παιδευθείς λό- γοις, πρὸς τὸ βάροαρον ἐξώκειλε τόλμημα. Hist. eccl.

Eusebii lib. vi, cap. 19. Cor.

(84) Ως ὑμεῖς φατε. Non soli gentiles appella-

bant Judæos et Christianos, barbaros; sed et ipsi Judæi atque Christiani eo se nomine donasse repe- riuntur. Disces ex Josepho in prologo librorum De hello Judaico. Justino Martyre Apologia 2, Tatiano Oratione ad Græcos, Clemente Alex. multis in locis, et Origene in tomis contra Celsum. Ethnicorum vero auctorum illustria sunt testimonia duo: alterum'

'

eam vocem censet D, S. Tum add. ἰδίαν ο O et ex Supplendis Cotelerii. πατρώαν Joan. Dam. Tum δεικνύηται S. δείκνυται C, Ο. 1 Ita O c. 5, αἰδεῖται G. 98 Cfr. hom. Χιν, 3, 4. Γένεσις significat in libro nostro astrologicum coeli statum sive contellationem, in qua quis natus est, τὸ τῆς γενέσεως διά- θεμα. Hcm. πιν, 6. Astrologia est τῆς γενέσεως ἐπιστήμη. Hom. χιν, 5. S. 33 Ita D, τι – δύνασθαι C, 0. Epit. c. 49 : καὶ παρ᾽ αὐτὴν οὔτε πάσχειν τινὰ δυνατὸν εἶναί φασιν, οὔτε ποιεῖν. 9 [ta scripsi c. O, οὐδεὶς οὔτε πάσχειν ἔχει C, qui οὔτε ποιεῖν ex Epit. reponendum esse recte vidit; οὐδεὶς οὔτε ποιεῖν οὔτε πάσχειν ἔχει 5. Ita o c. s. καθορθώσαι C. 98 αφεστηκότος O, in marg. al. man. ἐφεστηκότος. Οι καταξίαν Ο. Tum δύνανται cod. Reg. 804, δύναται Ο. Ο. 98 δράσει Ο. οἱ μὴ μετανοοῦντι cod. Reg. 804 et Epit. c. 50, quod præstat. Tum καταξίαν Ο. Idem deinde ἐπεξιόντα e. cod. Reg. 804. (Epit. c. 50), ἐπαξίοντα (.

' '