αἰτίας τῶν σωματικῶν παθῶν, τὰ ὁποῖα σκεπάζουσι τὰς θείας ἐλλάμψεις, ἵνα μὴ ἔλθωσιν εἰς ἡμᾶς· διὰ τοῦτο λοιπὸν ἐξ ἀνάγκης ἀπαιτοῦνται πάντα τὰ προλεχθέντα, ἐὰν καὶ ἦναι δύσκολον νὰ εὕρη τις πάντα ταῦτα εἰς ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν ἄνθρωπον ἄνευ ἐλλείψεως· ἐπειδὴ δὲν δύνανται οἱ περισσότεροι νὰ φθάσωσιν εἰς τὴν τελειότητα τῆς πνευματικῆς γνώσεως, αὕτη ἡ ἔλλειψις τούτων προέρχεται ἐκ τῆς ἀνικανότητος τῆς διανοίας, καὶ ἐκ τῆς συγχύσεως τοῦ θελήματος, καὶ ἐκ τῆς θέσεως, ἥτις δὲν ἁρμόζει εἰς τὸν σκοπόν, καὶ ἐκ τῆς ἐλλείψεως τῆς καθαρότητος, καὶ ἀπὸ τοῦ νὰ μὴ εὑρίσκη τις διδάσκαλον καὶ ὁδηγόν, καὶ ἐκ τῆς ἀπομακρύνσεως τῆς χάριτος, (καθώς λέγει ὁ Σειράχ, εἰς ἄνθρωπον μικρολόγον δὲν εἶναι καλὸς ὁ πλοῦτος, οὔτε πρέπει εἰς αὐτὸν νὰ ἐξουσιάζῃ τοὺς μεγάλους,) προσέτι προέρχεται ἡ στέρησις καὶ ἀπὸ τὰ ἐμπόδία τῶν καιρῶν καὶ τῶν τόπων καὶ τῶν τρόπων.
Αλήθεια εἶναι ἡ κατὰ Θεὸν αἴσθησις, ἥτις σχηματίζεται εἰς τὰς αἰσθήσεις τοῦ πνευματικοῦ νοός, καὶ γεύεται τις αὐτὴν εἰς ἑαυτόν. Αγάπη δὲ εἶναι καρπὸς τῆς εὐχῆς, τῆς ὁποίας ἡ θεωρία ὁδηγεῖ τὸν νοῦν ἀκορέστως εἰς τὸν ἑαυτῆς πόθον, ὅταν ἐπιμείνῃ τις εἰς αὐτὴν ἄνευ ἀκηδίας, καὶ διὰ τοῦ νοὸς σιωπηλῶς εὔχεται μετὰ ἐνθυμημάτων καυστικῶν, καὶ μετὰ πολλῆς θερμότητος. Εὐχὴ δὲ εἶναι νέκρωσις τῶν ἐννοιῶν τοῦ θελήματος τῆς σαρκός· διότι ὁ ἐν ἀληθείᾳ εὐχόμενος εἶναι ἴσως μὲ τὸν νεκρωθέντα ἐκ τοῦ κόσμου· καὶ τοῦτο εἶναι τὸ ν' ἀπαρνηθῇ τις ἑαυτόν, τὸ νὰ ὑπομένῃ καὶ νὰ ἐπιμένῃ εἰς τὴν προσευχήν· λοιπὸν ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ εἰς τὴν ἄρνησιν τῆς ψυχῆς καὶ τῆς ζωῆς εὑρίσκεται.
Καθὼς ἐκ τοῦ σπέρματος τοῦ ἱδρῶτος της νηστείας βλαστάνει ὁ στάχυς τῆς σωφροσύνης, οὕτω καὶ ἐκ τοῦ χορτασμοῦ τῆς κοιλίας βλαστάνει ἡ ἀκολασία, καὶ ἐκ τῆς τελειώσεως τῆς ἀκολασίας βλαστάνει ἡ ἀκαθαρσία· ἀλλ᾽ εἰς και λίαν πεινῶσαν οὐδέποτε συμβαίνουσι λογισμοί αἰσχρότητος.
