Σελίδα:Isaak Syrian K.Pantokratorinos.pdf/357

τινες μεταβαίνουσιν ἐκ τοῦ φυσικοῦ φωτὸς εἰς τὴν θεωρίαν. Πάθη δὲ εἶναι σκληρά τις οὐσία, ἥτις ἔσταται μεταξὺ τοῦ φυ σικοῦ φωτὸς καὶ τῆς θεωρίας, καὶ ἐμποδίζει τὴν διάκρισιν τῆς διαφορᾶς τῶν πραγμάτων. Καθαρότης εἶναι ἡ λαμπρό τῆς τοῦ νοητοῦ ἀέρος τοῦ πνεύματος, ἐντὸς τοῦ κόλπου του ὁποίου πτεροῦται ἡ πνευματικὴ ἡμῶν φύσις. Καθὼς ἡ σωμα τικὴ αἴσθησις, ὅταν ἀπὸ αἰτίας τινὰς βλαβή, στερεῖται τὴν ἑαυτῆς ἐνέργειαν, οὕτω καὶ ὁ νοῦς, ὅταν δὲν ἦναι ὑγιής, στε ρεῖται τὴν ἐνέργειαν τῆς γνώσεως· ἐὰν ὅμως ὁ νοῦς ἦναι μὲν ὑγιής, δὲν ὑπάρχει ὅμως μετ' αὐτοῦ ἡ γνῶσις, ὁ νοῦς τότε ἄνευ αὐτῆς δὲν δύναται νὰ ἐνεργήσῃ καὶ νὰ διακρίνη τὴν διαφορὰν τῶν πνευματικῶν ἔργων· καὶ ἐὰν τὸ φυσικὸν φῶς καὶ ἡ διάκρισις ἦναι μεν πεφυλαγμένα καθ' ἑαυτά, δὲν ἔχου σιν ὅμως μεθ' ἑαυτῶν καὶ τὴν χάριν τοῦ πνεύματος, μένουσιν ἀνενέργητα εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς διακρίσεως, καθώς μέσ νουσιν ἀνενέργητοι ἐν καιρῷ νυκτὸς οἱ σωματικοὶ ὀφθαλμο! διὰ τὴν στέρησιν τοῦ ἡλίου. Ὅταν ὅμως ὅλα ταῦτα ᾖναι δυ ναμωμένα καὶ τελειωμένα καθ' ἑαυτά, τότε λέγομεν τὸν ὀφ θαλμόν, ὅστις διακρίνει καλῶς τὰ πάντα, ὀφθαλμὸν καὶ ὅ- ρασιν, καὶ τὰ πράγματα ἐκεῖνα δὲν διεκρίθησαν ἡ διακρί νονται· καὶ τοῦτο εἶναι ἐκεῖνο, ὅπερ λέγει ὁ ψαλμός, «ἐν τῷ φωτί σου οψόμεθα φῶς. Ἐὰν ἡ μὲν χάρις τοῦ ἁγίου Πνεύ ματος πλησιάζῃ εἰς τὴν ψυχήν, καὶ κινῇ τὴν ὄρεξιν, καὶ πα ρακινῇ αὐτήν, καὶ προξενῇ προσοχήν, ὅταν ὅμως δὲν ὑπάρχη καθαρότης εἰς αὐτήν, ὁμοιάζει ὡς ἀὴρ κενός, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει λαμπρότητα διὰ τὴν παχύτητα τῶν νεφῶν καὶ τῶν σκου τεινῶν ὑλῶν τῶν παθῶν, ἅτινα εὐκόλως ἐξαπλοῦνται πρὸς τὸ φῶς τῆς χάριτος τοῦ ἁγίου πνεύματος, εἰς τὸ ὁποῖον εὐφραινόμεθα διὰ τῆς ἡδονῆς ταύτης τῆς θεωρίας. Ὅταν ἡ θεωρία χωλαίνει ἀπὸ διάκρισιν, τότε ἡ φύσις μέσ νει ἀργὴ ἀπὸ τὴν πράξιν, ἡ δὲ ψυχὴ ἐμποδίζεται ἀπὸ τοῦ νὰ αἰσθανθῇ τὴν ἡδονὴν τῆς χάριτος τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐξ