Μετάβαση στο περιεχόμενο

Σελίδα:Η Ελλάς του 1910–1920 - τ.1 (1931).pdf/228

Από Βικιθήκη
Αυτή η σελίδα δεν έχει ελεγχθεί ακόμη για πιθανά λάθη.
194
Ἡ Ἑλλὰς τοῦ 1910–1920
000

πρεσβευτὴς Βερολίνου καὶ ἀπέβαινεν «ἔμπιστος» τοῦ Κάϊζερ, ὁ ἄλλος ἐτιτλοφορεῖτο αὐλάρχης τῆς βασιλίσσης Σοφίας, καὶ ἐκράτει ἰδιαίτερον λεξικὸν ἐπικοινωνίας τῶν ἀνακτόρων Βερολίνου–Ἀθηνῶν, ἄγνωστον εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν.

Ὑπεράνω τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς ἐλειτούργει «μυστικὸν σῶμα ἀσφαλείας τοῦ βασιλέως». Εἶχε δικαιοδοσίαν ἀόριστον. Ἦτο ανακτορικὴ ἀστυνομία και συγχρόνως ὄργανον τοῦ ἐπιτελείου. Εἰς τὸ τέλος ἔγινεν ὑπηρεσία παντοδύναμος ἐπιτηροῦσα τοὺς λαϊκοὺς ἀρχηγούς, ἐν ὀνόματι τῆς ὀλιγαρχίας [1].

Ἀλλὰ δὲν ἦσαν μόνον αὐτά.

Ἡ διαχείρισις τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς τοῦ κράτους ἀνετέθη κατὰ Ἰανουάριον τοῦ 1914 εἰς τὸν Γεώργιον Στρέϊτ.

Εἰς τὸν Βενιζέλον συνεστήθη ὡς «ειδικός». Τὸν ἐθεώρουν ἀνώτατον ὑπάλληλον «διαδεχόμενον ἄλλους ὑπαλλήλους», καθὼς ὁ Γρυπάρης, ὁ Πανᾶς, καὶ ἐκτελοῦντα μετ’ ἐπαγγελματικῆς εὐσυνειδησίας τήν, ἀδιάφορον ποίαν, πολιτικὴν τῆς ὑπευθύνου κοινοβουλευτικῆς κυβερνήσεως.

Ἀκριβεστέρα γνῶσις τοῦ παρελθόντος θὰ ἀπέτρεπε τὴν πλάνην ἐκείνην. Ὁ Γεώργιος Στρέϊτ ἦτο συνομήλικος, παιδικὸς φίλος καὶ συσπουδαστὴς τοῦ Διαδόχου Κωνσταντίνου. Εἶχε πατέρα τὸν κυριώτερον πολιτικὸν παιδαγωγὸν τοῦ μετέπειτα βασιλέως τῶν Ἑλλήνων. Ὁ Στέφανος Στρέϊτ, υἱὸς Γερμανοῦ, ἐδίδασκε τὸν βασιλόπαιδα μαθητὴν καὶ τὸν υἱόν του ὅτι ὁ ἀπόλυτος κοινοβουνευτισμός, ὁ καθιερωθείς, ἀπὸ τοῦ Τρικούπη ἰδίως, εἰς τὴν Ἑλλάδα, δὲν ἦτο ὀρθός. Τὸ Στέμμα εἶχε περισσότερα δικαιώματα καὶ μεγαλείτερα προνόμια ἐκείνων τὰ ὁποῖα τοῦ ἀνεγνώριζεν ἡ βραχύχρονος ἄλλωστε συνήθεια. Συγκεκριμένως ὁ Στρέϊτ πατὴρ ἐφρόνει ὅτι ὁ βασιλεὺς ἠδύνατο νὰ διαλύῃ τὴν Βουλὴν ἄνευ περιορισμοῦ τινός. Ἡ πατρικὴ προπαίδευσις ἐσυνεχίσθη πρὸς τὴν ἰδίαν συντηρητικὴν κατεύθυνσιν, εἰς τὰς νομικὰς σχολὰς τῆς Λειψίας καὶ τοῦ Βερολίνου. Ὁ Γεώργιος Στρέϊτ ἐμορφώθη εἰς διαπρεπῆ διεθνολόγον, ἀλλ’ ἡ πολιτική του φιλοσοφία ἐστάθη ἀπολυταρχική. Ἐγνώριζε καὶ ἔμαθε καλλίτερα ὅτι σκοπὸς τῆς θρησκείας, τῆς κοινωνίας, τῆς πολιτείας εἶναι «ἡ συντήρησις». Παραπλεύρως τοῦ ἐπιστήμονος ἡ Γερμανία ἐπαιδαγώγει τὸν «πειθαρχικὸν» πολίτην. Ἡ ἐλευθερία έρχεται ὕστερα ἀπὸ τὰ «νομίμως κείμενα». Κατὰ τὰς θεωρίας αὐτὰς ὁ βασιλεὺς δὲν εἶναι «ὁ


  1. Συνομιλία τοῦ Ε. Βενιζέλου μὲ τὸν γράφοντα, Λωζάνη Ἰανουάριος 1923. Ἀναμνήσεις τοῦ στρατηγοῦ Ι. Δαγκλῆ ἀνακοινωθεῖσαι πρὸς τὸν γράφοντα, Μόναχον Σεπτέμβριος 1922. Εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 25352 της 23ης Ἰουλίου 1914 τηλεγράφημά του πρὸς τὸν Γεώργιον Στρέϊτ, ὁ Νικόλαος Θεοτόκης ἀναφέρει τὴν ἔναρξιν μυστικῆς ἐπικοινωνίας του μὲ τὰ ἀνάκτορα τοῦ Κωνσταντίνου. Τὴν 16ην Ὀκτωβρίου 1917 ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν Ν. Πολίτης, δι’ ἐγγράφου του πρὸς τὴν Βουλὴν ἀπεκάλυψε τὴν ἀνεύρεσιν ἀποκρύφου λεξικοῦ συνεννοήσεως τοῦ αὐλάρχου τῆς Σοφίας Ἰωάννου Θεοτόκη καὶ τῆς Αὐλῆς τοῦ Βερολίνου.