χετο εἰς Ἀθήνας. Τὸ πρωῒ τῆς 26 Σεπτεμβρίου, ἡ «Ἀμφιτρίτη» ἔπλεε τὸν Κορινθιακὸν κόλπον. Ὁ Βενιζέλος, ἐπιβαίνων ἀντιτορπιλλικοῦ, ἀνέμενεν εἰς Ἰσθμίαν. Ἀνελθὼν ἐπὶ τῆς θαλαμηγοῦ ἐξέθεσεν εἰς τὸν μονάρχην τὰ πράγματα καὶ τοὺς λόγους, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἡ κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ συμπολεμήσῃ μετὰ τῶν σλαυϊκῶν κρατῶν ἐναντίον τῆς Τουρκίας. Ἡ προφορικὴ ἀνάπτυξις τῶν γεγονότων μεταβάλλετο εἰς φλογερὰν ἀποστροφήν. Ὁ πρωθυπουργὸς ἔλεγε:
«Μεγαλειότατε! Τὸ ἔθνος εἶνε ἕτοιμον καὶ βοηθεῖται ὑπὸ συμμάχων! Θὰ νικήσωμεν. Μετὰ δέκα πέντε ἡμέρας θὰ εἴμεθα εἰς Θεσσαλονίκην. Μετ’ ὀλίγον ἔχομεν τὴν πεντηκονταετηρίδα τῆς βασιλείας σας. Θὰ τὴν ἑορτάσωμεν μὲ μίαν Ἑλλάδα, διπλασίαν τῆς σημερινῆς» [1].
Ὁ Γεώργιος παρηκολούθει προσεκτικά. Ἐνίοτε ἐπανήρχετο εἰς τὸν φόβον μήπως ἡ Βουλγαρία ἐγκαταλείψῃ τὴν Ἑλλάδα. Ὅταν ὅμως ἤκουσε τὴν πρόβλεψιν περὶ Θεσσαλονίκης διέκοψε:
«Βασιλεύς: Μὴν τὸ λέτε αυτό, κύριε πρόεδρε».
«Βενιζέλος: Διατί, Μεγαλειότατε; Ἔχομεν τὴν στρατιωτικὴν δύναμιν. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι θὰ φθάσωμεν ἐντὸς δύο ἑβδομάδων εἰς Θεσσαλονίκην. Θὰ εἰσέλθωμεν πρώτοι».
«Βασιλεύς: Ἀδύνατον! Τὴν Θεσσαλονίκην τὴν θέλει ἡ Αὐστρία».
Ὁ πρωθυπουργὸς ἀνέπτυξε τότε τὴν γνώμην καθ’ ἣν ἡ κάθοδος τῆς Αὐστρίας εἰς τὸ Αἰγαῖον θὰ διετάρασσε τὴν εὐρωπαϊκὴν ἰσορροπίαν. Ἐθίγοντο διεθνῆ συμφέροντα. Δὲν συνέβαινε τὸ αὐτὸ μὲ τὴν ἑλληνικὴν κατοχήν. Ὁ Γεώργιος ἐπέμεινεν. Ἦτο παλαιὸς φίλος τοῦ αὐτοκράτορος τῆς Αὐστρίας καὶ ἐγνώριζε καλὰ τὴν διπλωματίαν τῆς Βιέννης. Ὁ Βενιζέλος ἐπεκαλέσθη τὸ τελευταῖον του ἐπιχείρημα:
«Βενιζέλος: Κατὰ τὴν γνώμην σας ἡ Θεσσαλονίκη είναι χαμένη διὰ τὴν Ἑλλάδα. Θὰ τὴν καταλάβῃ ὁπωσδήποτε ἡ Αὐστρία. Δὲν νομίζετε προτιμότερον νὰ τὴν πάρη ἀπὸ ἡμᾶς παρὰ ἀπὸ ἄλλον; Πάντως ἔχομεν νὰ κερδίσωμεν κάτι εἰς ἀντάλλαγμα».
«Γεώργιος: Αὐτὸ εἶναι σοφόν! Συμφωνῶ μαζί σας».
Εἰς τὰς Ἀθήνας ἀνέμεναν αἱ ἀρχαὶ μὲ τὸν διάδοχον ἐπὶ κεφαλῆς καὶ πολὺς λαός. Ἡ ὑποδοχὴ ἦτο ἐγκαρδία, χωρὶς περιττοὺς ἐνθουσιασμούς. Ὁ Γεώργιος συνεχάρη τοὺς πολίτας διὰ τὴν σοβαρότητά των. Ἀλλὰ τὸ φάσμα τοῦ Ἐνενῆντα Ἑπτὰ τὸν κατεδίωκε. Τὶς οἶδε τὶ ἐνθυμούμενος καὶ φοβούμενος, προσέθεσε:
- ↑ Ὁ Γάλλος Ντριὼ διηγεῖται ὅτι ὁ Βενιζέλος εἶπε πρὸς τὸν Γεώργιον: «Μεγαλειότατε, τὸν πόλεμον ἢ τὸ στέμμα σας». Πρόκειται περὶ φαντασιολογήματος. Οὐδεμία ἀφορμὴ ὑπῆρχε διὰ νὰ λεχθῇ τοιαύτη φράσις καὶ οὔτε μετεχειρίσθη ποτὲ ὁ Βενιζέλος παρομοίαν γλῶσσαν ἀπέναντι τοῦ Γεωργίου ἢ τῶν δύο ἄλλων βασιλέων Κωνσταντίνου καὶ Ἀλεξάνδρου. Ὡμίλει μετὰ θάρρους, οὐδέποτε μὲ σκαιότητα. Ὁ Γάλλος ἱστορικὸς δὲν μνημονεύει πηγὴν τῆς πληροφορίας του. (Ντριώ: «Διπλωματικὴ Ἱστορία τῆς Ἑλλάδος» τόμος 5ος σελ. 76).
