τῶν Ἐρυθρέων ἦσαν κατεστραμέναι, ὅταν ὁ περιηγητής Παυσανίας τὰς εἶδε. «Γῆς δὲ τῆς Πλαταιΐδος ἐν τῷ Κιθαιρώνι ὀλίγον τῆς εὐθείας ἐκτραπεῖσιν ἐς δεξιὰ Ὑσιῶν καὶ Ἐρυθρῶν ἐρείπια ἐστὶ (Βοιωτ. β. θ'. κ. β'.). Εἶπον ἀνωτέρω ὅτι ὁ τόπος οὗτος εἶνε ἀκατοίκητος καὶ καλεῖται Παλαιοχώρι, πρέπει ὅμως νὰ δηλώσω ὅτι οἱ κάτοικοι τούτου προσχωρήσαντες πρὸς τὸν Κιθαιρῶνα ἐκ πολεμικῶν περιστάσεων, κατέστησαν τὴν κωμόπολιν Εἰδύλειαν μὲν ὑπὸ τοῦ γεωγράφου Μελετίου καλουμένην, χυδαϊκῶς δὲ ἢ μᾶλλον Ἀλβανιστί, Βύλια. Αἱ Ὑσιαὶ λοιπὸν κατὰ τὸν μεσαιώνα παραφθαρεῖται μετωνομάσθησαν κατὰ διόρθωσιν ἴσως τῶν τότε ἀρχαιολογούντων Εἰδύλεια· ἑπομένως δὲ κατοικηθεῖσα ὑπὸ Ἀλβανών ὠνομάσθη Βύλια, ὅπερ σημαίνει χωρίον (κώμη), καὶ πρὸς διάκρισιν τῆς παλαιᾶς πόλεως ἀπὸ τῆς νέας διεφυλάχθη τὸ Ἑλληνικὸν ὄνομα Παλαιοχωρίον ὡς κατοικούμενον ὑπὸ μὴ Ἀλβανών. Ἡ δὲ νέα ὡς ὅλως Ἀλβανισθείσα διετήρησε τὸ Ἀλβανικὸν ὄνομα μέχρι τῆς σήμερον Βύλια.
Ἐρυθραὶ, Ἐρυθρεὺς ὁ δημότης· ὠνομάσθησαν δὲ οὕτως ἀπὸ Ἐρυθροῦ υἱοῦ τοῦ Ποσειδῶνος καὶ τῆς Ἀμφιμεδούσης. Καὶ ὁ δῆμος οὗτος ἔκειτο πρὸς τὸ αὐτὸ πεδίον, ὅπου καί ὁ Ὑσιέων. Δηλοῦται δὲ τοῦτο καὶ ἐκ τοῦ Παυσανίου ὡς ἀνωτέρω, καὶ ἐξ ὧν λέγει ὁ Θουκυδίδης περὶ τῶν Πλαταιέων ἐν βιβλίω γ'. κ. κδ'. «Ἐπειθ᾽ ὑποστρέψαντες ἥεσαν τὴν πρὸς τὸ ὄρος φέρουσαν ὁδὸν ἐς Ἐρυθρὰς καὶ Ὑσιὰς». Ὁ τόπος αὖτος καλεῖται σήμερον Κριεκούκι ἀλβανιστί, ἤτοι ἐρυθρὰ κεφαλή. Ἄρα ἕνεκα τῶν ἐποικησάντων Ἀλβανῶν ὑπερίσχυσε τῆς Ἑλληνικῆς ἡ Ἀλβανικὴ φωνή.
Έλευθεραὶ, ὁ δημότης Έλευθερεύς· ἡ πόλις αὕτη ἦν πρότερον τῶν Θηβαίων, εἶτα μισήσασα τὴν πολιτικὴν αὐτῶν, ἐπεθύμησε τὴν τῶν Ἀθηναίων πολιτείαν· καὶ οὕτω ροσεχώρησαν αὐτοῖς, ἤτοι ἥνωσαν τὴν χώραν αὐτῶν μετὰ τῆς Ἀττικής, συγκαταλεγέντες τοῖς δήμοις αὐτῆς (Παυσ. Ἀττ. κ. λή. § 9). Ἔκειντο δὲ αἱ Ἐλευθεραὶ πλησίον Οἰνόης καὶ Ὑ-
